Πόσο κοστίζει το «όχι» σας;

Πόσο κοστίζει το «όχι» σας;

14 Νοεμβρίου 2026

Της Μαρίας Αντωνιάδου

Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Οδοντιατρικής Επαγγελματικής Πρακτικής

Οδοντιατρική Σχολή, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Οδοντίατρος | Πανεπιστημιακός | Ερευνήτρια | Συγγραφέας | Ακαδημαϊκή και Επιστημονική Υπεύθυνη Προγραμμάτων Συνεχιζόμενης Εκπαίδευσης

 

Πόσο κοστίζει το «όχι» σας;

Η άλγεβρα του πλούτου και η οικονομική ανεξαρτησία της κλινικής κρίσης

Μια διαφορετική ανάγνωση του Scott Galloway για το οδοντιατρείο: ο πλούτος ως δυνατότητα να αποφασίζουμε χωρίς να μας υπαγορεύει η ανάγκη.

 

Δύο οδοντίατροι εξετάζουν ένα παρόμοιο περιστατικό. Και οι δύο διαθέτουν γνώσεις, εμπειρία και επαγγελματικές αρχές. Ο ένας, όμως, έχει ήδη καλυμμένες τις βασικές υποχρεώσεις του. Ο άλλος περιμένει από την επόμενη μεγάλη θεραπεία να πληρωθούν η μισθοδοσία, το εργαστήριο και η δόση του εξοπλισμού.

Δεν γνωρίζουμε τι θα αποφασίσει ο καθένας. Θα ήταν άδικο να θεωρήσουμε ότι η οικονομική δυσκολία ακυρώνει τη δεοντολογία. Γνωρίζουμε, ωστόσο, ότι οι δύο επαγγελματίες αποφασίζουν υπό διαφορετική πίεση. Η έρευνα για τη «σπανιότητα» (scarcity) δείχνει ότι η έντονη οικονομική ανησυχία δεσμεύει νοητικούς πόρους: στα πειράματα των Mani και συν. (2013), όταν οι συμμετέχοντες σκέφτονταν ένα δύσκολο οικονομικό σενάριο, η επίδοσή τους σε γνωστικές δοκιμασίες μειωνόταν. Η έρευνα δεν αφορά οδοντιάτρους ούτε κλινικές αποφάσεις· υποστηρίζει μόνο τη γενική παρατήρηση ότι η οικονομική πίεση δεν είναι ουδέτερο υπόβαθρο της κρίσης.

Εδώ βρίσκεται μια λιγότερο συζητημένη διάσταση του οδοντιατρικού πλούτου:

Πόσο οικονομικό περιθώριο έχουμε για να πάρουμε μια σωστή απόφαση που δεν μας συμφέρει βραχυπρόθεσμα;

Στην «Άλγεβρα του πλούτου», ο Scott Galloway συνοψίζει την οικονομική ασφάλεια σε μια απλή «εξίσωση»: εστίαση + (στωικισμός × χρόνος × διαφοροποίηση). Στο αρχικό δοκίμιό του (Galloway, 2021) διακρίνει το υψηλό εισόδημα από τον πλούτο, δηλαδή από τη δυνατότητα να μη χρειάζεται να εργαζόμαστε για να καλύψουμε τις ανάγκες μας. Στο βιβλίο (Galloway, 2024) αναπτύσσει πιο συστηματικά τον ρόλο της εργασίας, της οικονομικής πειθαρχίας, του χρόνου και της κατανομής του κινδύνου.

Για την οδοντιατρική, μπορούμε να προχωρήσουμε τη σκέψη ένα βήμα παραπέρα: η οικονομική ασφάλεια μπορεί να λειτουργεί ως υποδομή επαγγελματικής αυτονομίας. Αυτή είναι η δική μας ερμηνευτική πρόταση, όχι διατύπωση ή αποδεδειγμένο μοντέλο του Galloway.

 

Η δόση δεν εμφανίζεται στην ακτινογραφία

Στη θεραπευτική απόφαση συνεκτιμώνται η διάγνωση, η πρόγνωση, οι προτιμήσεις του ασθενούς, οι εναλλακτικές και η επιστημονική τεκμηρίωση. Οι οικονομικές υποχρεώσεις του ιατρείου δεν αποτελούν κλινικό κριτήριο.

Ωστόσο, τα συστήματα αμοιβής μπορούν να επηρεάζουν τη συμπεριφορά των επαγγελματιών. Οι Chalkley και Listl (2018) ανέλυσαν περίπου 1,3 εκατομμύρια απαιτήσεις αποζημίωσης του NHS στη Σκωτία (1998–2007). Διαπίστωσαν ότι οι ακτινογραφίες ήταν συχνότερες όταν ο οδοντίατρος αμειβόταν ανά πράξη παρά με μισθό, καθώς και όταν ο ασθενής απαλλασσόταν από τη συμμετοχή στο κόστος. Η μελέτη τεκμηριώνει ότι τα οικονομικά κίνητρα συνδέονται με τη χρήση υπηρεσιών· οι ίδιοι οι συγγραφείς επισημαίνουν ότι δεν μπορούν να κρίνουν αν οι επιπλέον ακτινογραφίες ήταν υπερβολικές σε κάθε περίπτωση.

Το ζήτημα γίνεται πιο προσωπικό στην ποιοτική μελέτη των Holden, Adam και Thomson (2021). Μέσα από συνεντεύξεις και γραπτούς αναστοχασμούς, είκοσι οδοντίατροι του ιδιωτικού τομέα στην Αυστραλία περιέγραψαν συγκρούσεις ανάμεσα στον επαγγελματισμό και τις εμπορικές απαιτήσεις. Οι συμμετέχοντες ανέφεραν την αμοιβή με βάση τον όγκο πράξεων ως κίνητρο προς την υπερθεραπεία. Πρόκειται για διερεύνηση εμπειριών και αντιλήψεων, όχι για μέτρηση της συχνότητας της υπερθεραπείας.

Το ενδιαφέρον συμπέρασμα για τον ιδιοκτήτη δεν είναι ότι «τα χρήματα διαφθείρουν». Είναι ότι ο τρόπος με τον οποίο οργανώνουμε τα οικονομικά μας μπορεί να αυξάνει ή να περιορίζει τις συγκρούσεις συμφερόντων που καλούμαστε να διαχειριστούμε.

Ένα αποθεματικό δεν εξασφαλίζει την ηθική. Μπορεί όμως να μειώσει την άμεση πίεση υπό την οποία την ασκούμε.

 

Το πολυτιμότερο κεφάλαιο ίσως είναι η δυνατότητα άρνησης

Στην επιχειρηματική συζήτηση, ο πλούτος μετριέται συνήθως με όσα επιτρέπει να αποκτήσουμε. Στην οδοντιατρική, αξίζει να εξετάσουμε και όσα επιτρέπει να αρνηθούμε:

- Μια μη ενδεδειγμένη παρέμβαση, ακόμη κι αν ο ασθενής επιμένει και μπορεί να πληρώσει.

- Μια συνεργασία που συνδέει την επαγγελματική αξία αποκλειστικά με την παραγωγή.

- Μια επικοινωνιακή υπόσχεση που υπερβαίνει όσα μπορούμε να εγγυηθούμε.

- Ένα περιστατικό που χρειάζεται παραπομπή, παρότι η παραπομπή μεταφέρει την αμοιβή αλλού.

Μπορούμε να ονομάσουμε αυτή τη δυνατότητα «κεφάλαιο ανεξαρτησίας»: τους οικονομικούς και οργανωτικούς πόρους που μας επιτρέπουν να προστατεύουμε τα επαγγελματικά μας όρια. Ο όρος είναι δικός μας και λειτουργεί ως εργαλείο σκέψης, όχι ως καθιερωμένη έννοια της βιβλιογραφίας.

Η χρησιμότητα της έννοιας φαίνεται σε ένα απλό υποθετικό περιστατικό. Ένας ασθενής ζητά εκτεταμένη αισθητική μεταβολή. Η συντηρητικότερη επιλογή είναι κλινικά προτιμότερη, αλλά οικονομικά μικρότερη. Η άρνηση της περιττής παρέμβασης αποτελεί υποχρέωση σε κάθε περίπτωση. Το ερώτημα της διοίκησης είναι πώς θα οργανώσουμε το ιατρείο ώστε η τήρηση αυτής της υποχρέωσης να μη βιώνεται κάθε φορά ως οικονομική απειλή (για τη σύνδεση ηγεσίας, στρατηγικής και θεσμικού πλαισίου στην καθημερινή πράξη, βλ. Αντωνιάδου, Τόμος Α΄).

Το «όχι» πρέπει να είναι κλινικά ελεύθερο. Η διοίκηση οφείλει να το κάνει οικονομικά ανεκτό.

 

Όταν η επιτυχία αγοράζει ακριβότερες υποχρεώσεις

Η πιο ύπουλη μορφή οικονομικής εξάρτησης εμφανίζεται όταν το εισόδημα αυξάνεται, αλλά μαζί του αυξάνεται και το κόστος διατήρησης της νέας μας ταυτότητας.

Το φαινόμενο είναι γνωστό ως lifestyle creep ή «πληθωρισμός του τρόπου ζωής»: οι δαπάνες προσαρμόζονται σταδιακά στο υψηλότερο εισόδημα και ό,τι ήταν πολυτέλεια αρχίζει να μοιάζει αναγκαίο. Σε άρθρο του ABC News (Αυστραλία), η Saarinen (2026) εξηγεί ότι η αλλαγή συμβαίνει συνήθως με μικρά, διαδοχικά βήματα, συχνά γύρω από ορόσημα όπως μια αύξηση αποδοχών, και ότι ενισχύεται από την κοινωνική σύγκριση και τις προσδοκίες για το «τι αρμόζει» σε κάθε στάδιο της ζωής.

Στο οδοντιατρείο μπορούμε να αναγνωρίσουμε μια αντίστοιχη παγίδα: μεγαλύτερος χώρος, ακριβότερη αισθητική, περισσότερες συνδρομές, υπηρεσίες και χρηματοδοτήσεις — επειδή πλέον «αυτό αρμόζει στο επίπεδό μας».

Κάθε απόφαση χωριστά μπορεί να φαίνεται λογική. Μαζί, ενδέχεται να αυξάνουν το σταθερό κόστος και, επομένως, το ελάχιστο εισόδημα που πρέπει να παράγεται αδιάκοπα.

Έτσι δημιουργείται ένας κύκλος:

Περισσότερα έσοδα → περισσότερες μόνιμες δεσμεύσεις → μεγαλύτερη ανάγκη παραγωγής → λιγότερη δυνατότητα επιλογής.

Η στωική διάσταση του Galloway αποκτά εδώ πρακτικό περιεχόμενο: να μπορούμε να αφήσουμε μέρος της επιτυχίας να γίνει ασφάλεια, αντί να μετατραπεί ολόκληρο σε νέες απαιτήσεις.

Πριν από μια μόνιμη αναβάθμιση, η ενδιαφέρουσα ερώτηση είναι: «Θα επέλεγα αυτή τη δέσμευση αν δεν την έβλεπε ποτέ κανένας συνάδελφος;»

 

Το παράδοξο της πρόληψης: όταν η καλή φροντίδα μειώνει την ανάγκη θεραπείας

Η οδοντιατρική έχει μια ιδιαιτερότητα που συχνά παρακάμπτουμε στις συζητήσεις ανάπτυξης: η επιτυχημένη πρόληψη επιδιώκει να περιορίζει τη μελλοντική νόσο και την ανάγκη αποκαταστατικών παρεμβάσεων.

Τι συμβαίνει όταν το οικονομικό μοντέλο επιβραβεύει κυρίως τις πράξεις;

Η πρόσφατη ανασκόπηση πεδίου (scoping review) των Gaewkhiew και συν. (2026) χαρτογράφησε 30 μελέτες για το πώς οι τρόποι αμοιβής επηρεάζουν τα προγράμματα πρόληψης και προαγωγής στοματικής υγείας: 15 αφορούσαν την αμοιβή ανά πράξη, 10 την κατά κεφαλήν αμοιβή (capitation), 3 την αμοιβή με βάση την επίδοση και 2 τον σφαιρικό προϋπολογισμό. Κάθε σύστημα εμφανίζει πλεονεκτήματα και κινδύνους· η αμοιβή ανά πράξη τείνει να συνδέεται με μεγαλύτερο όγκο παρεχόμενων υπηρεσιών. Το βασικό συμπέρασμα των συγγραφέων είναι ότι κανένα μοντέλο αμοιβής δεν προάγει αξιόπιστα την πρόληψη σε όλα τα περιβάλλοντα. Ως ανασκόπηση πεδίου, χαρτογραφεί τη βιβλιογραφία και δεν συνθέτει ποσοτικά την αποτελεσματικότητα κάθε συστήματος.

Για το ιδιωτικό οδοντιατρείο, το ερώτημα γίνεται συγκεκριμένο: έχουμε κοστολογήσει τον χρόνο που χρειάζεται για να διατηρηθεί ένας ασθενής υγιής ή περιμένουμε να τον χρηματοδοτεί η επόμενη αποκατάσταση;

Η αξιολόγηση κινδύνου, η υποστήριξη αλλαγής συμπεριφοράς και η εξατομικευμένη παρακολούθηση χρειάζονται θέση στο πρόγραμμα, επαρκείς πόρους και διαφανή οικονομική αποτύπωση.

Αυτό δεν συνεπάγεται περισσότερες επισκέψεις από όσες χρειάζονται ούτε αυθαίρετα «πακέτα». Σημαίνει να μπορεί το ιατρείο να λειτουργεί βιώσιμα όταν η φροντίδα του πετυχαίνει.

Ένας οικονομικός σχεδιασμός που δυσκολεύεται όταν οι ασθενείς παραμένουν υγιείς χρειάζεται επανεξέταση.

 

Η θεραπεία δεν είναι προϊόν με στόχο μετατροπής

Η δημοσιογραφική έρευνα των Kelman και Werner (2024), για το KFF Health News και το CBS News, κατέγραψε μαρτυρίες ασθενών και συνεντεύξεις με δέκα οδοντιάτρους και ειδικούς στα εμφυτεύματα, οι οποίοι δήλωσαν ότι είχαν δει από πρώτο χέρι υπερβολική χρήση εμφυτευμάτων και εξαγωγές δοντιών που θα μπορούσαν να διατηρηθούν, κυρίως σε εκτεταμένες αποκαταστάσεις ολόκληρου τόξου στις ΗΠΑ. Το ρεπορτάζ περιλαμβάνει εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις και αρνήσεις ευθύνης από τις εταιρείες που αναφέρονται. Ως δημοσιογραφική έρευνα, δεν προσφέρει εκτίμηση επιπολασμού ούτε επιτρέπει γενίκευση στην ελληνική οδοντιατρική.

Προσφέρει, όμως, μια αφορμή να εξετάσουμε τη γλώσσα της διοίκησης.

Όταν μια ομάδα ακούει μόνο για «αποδοχή σχεδίων», «μέση αξία περιστατικού» και «κλείσιμο θεραπείας», τι μαθαίνει ότι θεωρείται επιτυχία;

Οι οικονομικοί δείκτες είναι χρήσιμοι. Χρειάζονται όμως δίπλα τους ερωτήματα που προστατεύουν τον χαρακτήρα της φροντίδας: εξηγήθηκαν οι εύλογες εναλλακτικές, μαζί με την επιλογή της μη παρέμβασης; Κατάλαβε ο ασθενής; Είχε χρόνο να αποφασίσει; Τεκμηριώθηκε γιατί μια παρέμβαση προτάθηκε ή αποκλείστηκε;

Η βοηθός και η γραμματεία έχουν εδώ ουσιαστικό ρόλο. Η σαφής ενημέρωση για κόστος και διαδικασίες υποστηρίζει την επιλογή του ασθενούς. Η πίεση για απόφαση την υπονομεύει (για την επικοινωνία της ομάδας με τον ασθενή, βλ. Αντωνιάδου, 2026).

Η οικονομική συζήτηση ολοκληρώνει την ενημέρωση· δεν αντικαθιστά την κλινική αιτιολόγηση.

 

Η απόδοση που δεν φαίνεται στην απόδειξη

Ο χρόνος, ένας ακόμη άξονας του Galloway, μπορεί να διαβαστεί και ως κριτήριο αξιολόγησης των δαπανών μας.

Οι Whillans και συν. (2017) εξέτασαν πάνω από 6.000 ενήλικες σε τέσσερις χώρες και βρήκαν ότι όσοι ξόδευαν χρήματα για να αγοράσουν χρόνο (π.χ. αναθέτοντας δουλειές που δεν τους ευχαριστούσαν) ανέφεραν μεγαλύτερη ικανοποίηση από τη ζωή. Σε ένα μικρό πείραμα με εργαζόμενους ενήλικες, η αγορά που εξοικονομούσε χρόνο συνδέθηκε με καλύτερη διάθεση την ίδια ημέρα, σε σύγκριση με μια υλική αγορά. Τα δεδομένα είναι κυρίως συσχετιστικά, η έρευνα δεν αφορά οδοντιατρεία και δεν αποδεικνύει ότι κάθε ανάθεση εργασίας βελτιώνει την ευεξία.

Μας επιτρέπει, ωστόσο, να θέσουμε ένα διαφορετικό ερώτημα για μια δαπάνη:

«Αγοράζω περισσότερη δυνατότητα παραγωγής ή ανακτώ κάτι από τη ζωή μου;»

Η κατάλληλη διοικητική υποστήριξη μπορεί να έχει αξία ακόμη κι αν ο χρόνος που απελευθερώνεται δεν γεμίσει με ασθενείς. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για σκέψη, οικογένεια, ανάπαυση ή επιστημονική ανάπτυξη.

Αν κάθε ώρα που κερδίζουμε πρέπει υποχρεωτικά να ξαναπουληθεί, η αποτελεσματικότητα γίνεται απλώς ταχύτερος τρόπος να παραμένουμε εξαρτημένοι.

 

Ένας προϋπολογισμός που χρηματοδοτεί τις αρχές μας

Ο προϋπολογισμός μηδενικής βάσης (zero-based budgeting) αναπτύχθηκε αρχικά για επιχειρήσεις και δημόσιους φορείς: κάθε δαπάνη αιτιολογείται από την αρχή σε κάθε περίοδο, αντί να μεταφέρεται αυτόματα από τον προηγούμενο προϋπολογισμό. Στην εκδοχή του για τα προσωπικά οικονομικά, που παρουσιάζει η Whateley (2024) στον Guardian, η αρχή συνοψίζεται στο ότι κάθε ευρώ αποκτά συγκεκριμένο προορισμό πριν ξοδευτεί.

Ας δανειστούμε την αφετηρία για μια δική μας άσκηση: σε κάθε οικονομική απόφαση να αποδίδουμε, πέρα από την οικονομική, και έναν επαγγελματικό σκοπό.

Απόφαση

Ερώτημα πέρα από την άμεση απόδοση

Δημιουργία αποθεματικού

Πόσο περιορίζει την πίεση να εξαρτώ τη σταθερότητά μου από την επόμενη μεγάλη θεραπεία;

Πρόσληψη ή εκπαίδευση

Ποια ευθύνη μπορεί να υποστηριχθεί καλύτερα και ποιος χρόνος ανακτάται;

Νέα χρηματοδότηση

Πόσο αυξάνει την ελάχιστη παραγωγή που θα χρειάζομαι κάθε μήνα;

Οργάνωση πρόληψης

Μπορώ να χρηματοδοτώ επαρκώς τη διατήρηση της υγείας;

Αξιολόγηση της ομάδας

Επιβραβεύω και την ποιότητα της ενημέρωσης ή μόνο την οικονομική παραγωγή;

 

Οι ερωτήσεις αυτές αποτελούν προτεινόμενη άσκηση διοίκησης, όχι επικυρωμένη κλίμακα μέτρησης.

Η οικονομική ανεξαρτησία δεν είναι αποκλειστικά θέμα προσωπικής πειθαρχίας. Η υγεία, οι οικογενειακές υποχρεώσεις, η πρόσβαση σε κεφάλαιο και οι συνθήκες της αγοράς δημιουργούν άνισες αφετηρίες. Η οικονομική δυσκολία δεν αποτελεί ηθικό έλλειμμα.

Μπορούμε, όμως, να επιδιώξουμε ένα οδοντιατρείο του οποίου η ανάπτυξη διευρύνει σταδιακά την ελευθερία της επαγγελματικής μας κρίσης.

Στο τέλος της χρονιάς, δίπλα στην ερώτηση «πόσα κερδίσαμε;», αξίζει να υπάρχει και μία ακόμη:

«Μπορούμε πλέον να λέμε ευκολότερα ναι στη σωστή φροντίδα και όχι σε ό,τι την υπονομεύει;»

Ίσως αυτό να είναι ένα από τα σημαντικότερα μερίσματα που μπορεί να μας αποδώσει το οδοντιατρείο μας.

 

Βιβλιογραφία και δημοσιογραφικές πηγές

- Αντωνιάδου, Μ. (χ.χ.). 365 Ημέρες Οδοντιατρικού Μάνατζμεντ: Ηγεσία, Στρατηγική και Θεσμικό Πλαίσιο στην Οδοντιατρική Πράξη (Τόμος Α΄). Εκδόσεις Τσότρας.

- Αντωνιάδου, Μ. (2026). 365 Ημέρες Οδοντιατρικού Μάνατζμεντ: Διαχείριση Ανθρώπινου Δυναμικού και Επικοινωνία στο Οδοντιατρείο (Τόμος Β΄). Εκδόσεις Τσότρας. ISBN 978-618-217-124-0.

- Chalkley, M., & Listl, S. (2018). First do no harm – The impact of financial incentives on dental X-rays. Journal of Health Economics, 58, 1–9. https://doi.org/10.1016/j.jhealeco.2017.12.005 (ελεύθερη πρόσβαση: https://eprints.whiterose.ac.uk/126835/)

- Gaewkhiew, P., Chaianant, N., Sabbah, W., & Tussanapirom, T. (2026). The impact of payment methods on oral health promotion and prevention programmes: Scoping review. BMC Oral Health, 26, 1027. https://doi.org/10.1186/s12903-026-08433-0 (PMC: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC13264821/)

- Galloway, S. (2021, 12 Φεβρουαρίου). The algebra of wealth. No Mercy / No Malice. https://www.profgalloway.com/the-algebra-of-wealth/

- Galloway, S. (2024). The algebra of wealth: A simple formula for financial security. Portfolio/Penguin.

- Holden, A. C. L., Adam, L., & Thomson, W. M. (2021). Overtreatment as an ethical dilemma in Australian private dentistry: A qualitative exploration. Community Dentistry and Oral Epidemiology, 49(2), 201–208. https://doi.org/10.1111/cdoe.12592

- Kelman, B., & Werner, A. (2024, 1 Νοεμβρίου). Dentists are pulling ‘healthy’ and treatable teeth to profit from implants, experts warn. KFF Health News / CBS News. https://kffhealthnews.org/news/article/dental-implants-investigation-failures-unnecessary-healthy-teeth/

- Mani, A., Mullainathan, S., Shafir, E., & Zhao, J. (2013). Poverty impedes cognitive function. Science, 341(6149), 976–980. https://doi.org/10.1126/science.1238041

- Saarinen, N. (2026, 16 Μαρτίου). What is lifestyle creep? Here’s why it happens and how to avoid it. ABC News (Australia).

- Whateley, L. (2024, 20 Απριλίου). ‘Every penny has a purpose’: The rise of zero-based budgeting. The Guardian.

- Whillans, A. V., Dunn, E. W., Smeets, P., Bekkers, R., & Norton, M. I. (2017). Buying time promotes happiness. Proceedings of the National Academy of Sciences, 114(32), 8523–8527. https://doi.org/10.1073/pnas.1706541114

 

Πρωτότυπο άρθρο ερμηνείας και εφαρμογής. Ο όρος «κεφάλαιο ανεξαρτησίας», τα υποθετικά περιστατικά και οι προτάσεις διοίκησης αποτελούν δική μας ανάπτυξη και δεν αποδίδονται στο βιβλίο του Galloway ή στις εμπειρικές μελέτες.

 

👩‍🔬Πόσο περιθώριο σας δίνει σήμερα η οικονομική οργάνωση του οδοντιατρείου σας για να πάρετε την κλινικά σωστή απόφαση; Στο τριήμερο Smart Economy στην Οδοντιατρική Πράξη, στις 22–24 Ιανουαρίου 2027 στην Οδοντιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ, θα δουλέψουμε πάνω σε πρακτικά εργαλεία για τον υπολογισμό του πραγματικού κόστους λειτουργίας, την τεκμηριωμένη τιμολόγηση και τον οικονομικό προγραμματισμό του ιατρείου. Το Smart Economy έχει πλέον καθιερωθεί στο εκπαιδευτικό μας πρόγραμμα και για το 2027 θα είναι η μοναδική διοργάνωση της ομάδας Dentist‑Edu αφιερωμένη στην οικονομική διαχείριση του οδοντιατρείου.

Πρόγραμμα και πληροφορίες
https://www.dentist-edu.cce.uoa.gr/smart-economy-oikonomiki-diaxeirisi-odontiatreiou-2027/

Εγγραφές μέσω του ΚΕΔΙΒΙΜ ΕΚΠΑ
https://cce.uoa.gr/courses-detailed/89f8dcff-aee8-470b-9a80-341c1d185531