Πέντε χρόνια μετά: τι μας είπαν οι απόφοιτοί μας στο πρώτο DENTIST EDU Reunion

17 Οκτωβρίου 2026

Της Μαρίας Αντωνιάδου

Οδοντίατρος | Πανεπιστημιακός | Ερευνήτρια | Συγγραφέας | Ακαδημαϊκή και Επιστημονική Υπεύθυνη Προγραμμάτων Συνεχιζόμενης Εκπαίδευσης

Πέντε χρόνια, μία ομάδα

Στις 15 Οκτωβρίου 2026 κάναμε κάτι που σχεδιάζαμε καιρό: το πρώτο διαδικτυακό reunion των αποφοίτων των προγραμμάτων DENTIST EDU (κυρίως του 5μηνου προγράμματος "Οδοντιατρικό Μάνατζμεντ" αλλά και του μικρότερου "Smart Dental Management") του ΚΕΔΙΒΙΜ ΕΚΠΑ. Ο πρώτος κύκλος ξεκίνησε το 2021. Από τότε, η κοινότητά μας ξεπέρασε τα 500 άτομα.

Στη συνάντηση βρεθήκαμε συνάδελφοι από διαφορετικούς κύκλους και προγράμματα. Ο στόχος ήταν απλός: «Να γνωριστούμε μεταξύ μας, γιατί οι συμμετέχοντες από όλους τους κύκλους δεν γνωρίζονται, αλλά και να κρατάμε επαφή, να συζητάμε όλοι μαζί σαν ομάδα».

Ακολουθούν όσα μοιράστηκαν οι συμμετέχοντες, μέσα από τα δικά τους λόγια.

Τι άλλαξε στα ιατρεία μας

Οι περισσότεροι είχαν κάνει ένα συγκεκριμένο βήμα προς τον στόχο που είχαν θέσει στο πρόγραμμα: δεύτερη έδρα, νέος συνεργάτης, νέο ιατρείο, νέα κατεύθυνση.

Διαφορετική ματιά. Μια περιοδοντολόγος από την επαρχία ένωσε δύο ιατρεία σε έναν διπλάσιο χώρο, με δεύτερη έδρα και χώρο για το προσωπικό. «Έχουν αλλάξει κάποια πράγματα στο ιατρείο, αλλά γενικότερα και στον τρόπο που βλέπω τα πράγματα μετά από εκείνον τον κύκλο». Στόχος της είναι ένα ιατρείο «ειδικών», με ορθοδοντικό και ενδοδοντίστρια.

Ένα νέο ιατρείο, με σχέδιο. Μια συνάδελφος από την Κύπρο ετοιμάζει το δικό της ιατρείο για τις αρχές του 2027. «Είμαι πιο προετοιμασμένη γι’ αυτό λόγω του προγράμματος… πιο έτοιμη και ψυχολογικά και οικονομικά». Η δεύτερη έδρα μπαίνει από την αρχή, με προοπτική μελλοντικής συνεργασίας.

Το πρώτο άτομο στην ομάδα. «Πήρα βοηθό… Μου πήρε λίγο καιρό, αλλά νομίζω ότι τα κατάφερα. Με τα καλά και τα κακά, αλλά σε γενικές γραμμές είμαι ευχαριστημένη. Είμαι πιο ήρεμη».

Δεύτερη έδρα που αποσβέστηκε. Απόφοιτη που τότε έψαχνε συνεργάτη βρήκε λίγους μήνες μετά το τέλος του προγράμματος: «Και πάει πολύ καλά». Σήμερα ενσωματώνει στην ομάδα και έναν νέο γενικό οδοντίατρο, που χρειάζεται «λίγη προσγείωση στο πώς είναι η ζωή μετά το πανεπιστήμιο».

Μία βοηθός που έλυσε πολλά. Συνάδελφος με 26 χρόνια στο επάγγελμα είχε έρθει στο πρόγραμμα λίγο μετά την αποχώρηση της βοηθού της, ύστερα από 13 χρόνια συνεργασίας. «Τώρα πάω, δουλεύω, βγάζω την ποδιά μου, φεύγω και ξέρω ότι τα πράγματα θα γίνουν όπως πρέπει, όπως θα γίνονταν και αν ήμουν εκεί». Για το ίδιο το πρόγραμμα είπε: «Σε ένα επάγγελμα όπου προκύπτουν συνέχεια πάρα πολλά πράγματα, είναι πολύ εύκολο να χαθείς. Με βοήθησε να βρω έναν μπούσουλα… Ήταν από τα πιο σωστά μετεκπαιδευτικά σεμινάρια που έκανα».

Από το άγχος του πτυχίου στο διδακτορικό. Μια νέα συνάδελφος είχε μόλις έναν χρόνο από τη λήψη του πτυχίου της όταν ήρθε στο πρόγραμμα. «Πραγματικά, ήταν ό,τι καλύτερο για μένα. Μου άνοιξε πολύ τους ορίζοντες… Μπορεί τότε να μην μπορούσα να τα εφαρμόσω άμεσα, αλλά όλα θέλουν τον χρόνο τους». Σήμερα κάνει διδακτορικό στο dental management.

Μια νέα κατεύθυνση. Συνάδελφος ξεκίνησε μεταπτυχιακό στην ηγεσία στην υγεία και ανέλαβε νέα θέση στην εκπαίδευση υγειονομικών: «Πολλές φορές πρέπει να αφήνουμε και λίγο τα πράγματα να εξελιχθούν. Κάνουμε ό,τι καλύτερο μπορούμε… Και όταν έρθει η ευκαιρία, πρέπει να την αρπάζουμε».

Δύο σύζυγοι, ένα ιατρείο. Για έναν απόφοιτο των webinars, ο στόχος ήταν η κοινή άσκηση του επαγγέλματος με τη σύζυγό του, μια συνεργασία που μόλις ξεκίνησε. «Ποιος καλύτερος ή πιο έμπιστος από τον άνθρωπό σου, που έχεις δίπλα σου;»

Είμαστε εδώ, και μετά το πρόγραμμα

Αυτό που πολλοί κράτησαν περισσότερο δεν ήταν μόνο η ύλη, αλλά και το ότι η σχέση συνεχίζεται.

«Είναι σημαντικό να ξέρω ότι εσείς είστε εκεί και, όταν χρειάζομαι κάτι, μπορώ να σας στείλω ένα email και να μου απαντήσετε πολύ άμεσα, δίνοντάς μου κάποιες κατευθύνσεις. Αυτό είναι ίσως ένα από τα πιο σημαντικά που κρατάω από όλη αυτή τη διαδρομή».

«Είναι αρκετά ενδιαφέροντα και τα email που λαμβάνουμε κάθε εβδομάδα. Δεν τα χάνω… Πάντοτε έχω κάτι να πάρω, είτε ως ενθάρρυνση είτε ως παρότρυνση είτε ως συμβουλή».

Η άμεση ανταπόκριση είναι αυτό που διδάσκουμε και για τους ασθενείς: αν δεν είμαστε κοντά τους όταν μας χρειάζονται, δεν κερδίζουμε την εμπιστοσύνη τους. Προσπαθούμε να εφαρμόζουμε κι εμείς στην ομάδα όσα διδάσκουμε. Αυτός είναι και ο ρόλος της συντονίστριάς μας: «Να έχουμε έναν καλό, σταθερό δίαυλο επικοινωνίας… Μπορείτε να απευθύνεστε σε μένα όποτε το χρειαστείτε, για προβληματισμούς, προτάσεις, ανάγκες ή οτιδήποτε μπορούμε να μετατρέψουμε σε πράξη».

Ο εαυτός μας στην πρώτη θέση

Το πιο δυνατό μήνυμα της βραδιάς δεν αφορούσε τα ιατρεία, αλλά τους ανθρώπους που τα κρατούν ζωντανά.

«Ο στόχος για μένα ήταν να βάλω σε πρώτο πλάνο τον εαυτό μου, χωρίς να το λέω εγωιστικά… Αν δεν νιώθουμε εμείς καλά, προφανώς δεν θα πάει και η εργασία καλά».

«Εμείς, ως επαγγελματίες υγείας, δεν έχουμε μάθει να λέμε όχι. Δεν γίνεται να είμαστε διαθέσιμοι για όλους, ούτε να είμαστε αυθεντίες σε όλα».

Μια συνάδελφος έκλεισε το ιατρείο την Παρασκευή: «Ξαφνικά ένιωσα ότι αναπνέω». Πρόσθεσε, όμως, και το τίμημα: «Τα έβαλα τα όρια, αλλά με άσχημο τρόπο. Κανονικά δεν έπρεπε να γίνει έτσι… Μήπως πρέπει ο πήχης να μη μπαίνει τόσο ψηλά επαγγελματικά, αλλά να φροντίζεις λίγο και τον εαυτό σου;»

Άλλη έθεσε τις δικές της προτεραιότητες: «Θα πάω γυμναστήριο το πρωί της Τετάρτης, ό,τι και να γίνει… Ποτέ δεν έβαζα τον εαυτό μου μπροστά». Και μια τρίτη το είπε απλά: «Να μπορώ να ασχοληθώ και με μένα και με το παιδί μου. Να μην είναι η καθημερινότητά μου μόνο δέκα ώρες τη μέρα στο ιατρείο».

Η αυτοφροντίδα είναι στόχος, όχι πολυτέλεια. Καλύτερα να προνοούμε, πριν μας αναγκάσει μια δύσκολη στιγμή να αναθεωρήσουμε.

Ο χρόνος: η πρόκληση που μοιραζόμαστε όλοι

Όταν ρωτήσαμε τι άλλο τους απασχολεί, η απάντηση ήταν σχεδόν ομόφωνη: η διαχείριση χρόνου. Για πολλούς, ο χρόνος έγινε πρόβλημα ακριβώς επειδή τα ιατρεία τους μεγάλωσαν.

«Έρχομαι στις 8:30 το πρωί και είμαι ακόμα εδώ… Αυτό το θέμα με τον χρόνο είναι το μόνο που δεν έχω λύσει».

«Πάντα προγραμματίζουμε διάλειμμα και πάντα κάτι συμβαίνει. Όταν υπάρχει ένα έκτακτο, πού θα το βάλεις; Στο διάλειμμά σου».

«Δημιουργήθηκε αυτό το πελατολόγιο, αλλά πού θα χωρέσουμε όλα τα ραντεβού; Αυτό είναι το θέμα μου».

Μια συνάδελφος που εργάζεται με παραπομπές έχει μειώσει το ωράριό της από 12 σε 7,5 ώρες τη μέρα — «που για μένα είναι άθλος». Το μυστικό της είναι η ομάδα: «Εγώ δεν πιάνω τηλέφωνο, δεν πιάνω υπολογιστή… Δεν κάνω παραγγελίες… Πάω, δουλεύω, φεύγω». Το επόμενο βήμα που ονειρεύεται είναι να επιστρέψει στο slow dentistry, «για να είναι ποιοτικότερη και η επαφή μου με το επάγγελμα».

Τι λέμε εμείς, από τη δική μας πλευρά:

• Τα μεγάλα και απαιτητικά περιστατικά μπαίνουν πρώτα στο πρόγραμμα.

• Αφήνουμε μικρά χρονικά περιθώρια ανάμεσα στα ραντεβού. Αν η μέρα ξεκινά χωρίς κανένα περιθώριο, είναι πολύ εύκολο να ξεφύγει το πρόγραμμα.

• Δίνουμε σαφείς αρμοδιότητες στην ομάδα, ώστε ο οδοντίατρος να μην απαντά στο τηλέφωνο ενώ εργάζεται.

• Δοκιμάζουμε πράγματα που μας «ξεβολεύουν». Το «20 χρόνια έτσι το κάνω» δεν λύνει το πρόβλημα.

Το ιατρείο που λειτουργεί καλά

Ρωτήσαμε ποια χαρακτηριστικά έχει ένα ιατρείο που λειτουργεί καλά. Καμία απάντηση δεν αναφέρθηκε στον εξοπλισμό. Όλες μίλησαν για ανθρώπους.

«Αυτό που θα ξεχώριζα είναι το ανθρώπινο στοιχείο. Να υπάρχει ομοψυχία και συνεργασία μεταξύ των μελών της ομάδας. Αν αυτό λειτουργεί καλά, μετά όλα τα υπόλοιπα έρχονται από μόνα τους».

«Να μπαίνεις με σχεδόν την ίδια όρεξη που είχες την πρώτη μέρα… Να είναι ένας χώρος όπου νιώθεις ότι είναι δικός σου, ότι μπορείς να δημιουργήσεις, να προσφέρεις. Αν μπούμε σε έναν κύκλο μιζέριας, πρέπει σίγουρα να τον σπάσουμε. Δεν γίνεται από μόνο του».

«Αυτό που με εμπνέει πιο πολύ είναι να υπάρχει ψυχραιμία στον χώρο, όχι πανικός, όχι άγχος».

Ηρεμία, σταθερότητα και ένας χώρος που εμπνέει τους ανθρώπους του να εξελίσσονται: αυτό είναι τελικά που αντανακλάται και στους ασθενείς.

Γιατί αξίζει να ξαναβρισκόμαστε

Η ομάδα δεν δίνει μόνο ιδέες. Δίνει τη βεβαιότητα ότι δεν είμαστε μόνοι. Έτσι το είπαν οι ίδιοι οι συμμετέχοντες:

«Είναι σαν group therapy για μένα: μπορώ να μοιραστώ τις ανησυχίες μου με κάποιον που είναι στο ίδιο επάγγελμα. Και είναι και λίγο παρηγορητικό».

«Το πιο σημαντικό είναι να μοιραζόμαστε τις ανησυχίες μας, τους προβληματισμούς μας, για να αισθανόμαστε ότι δεν είμαστε μόνοι μας».

«Ακούς ότι πάνω-κάτω όλοι αντιμετωπίζουμε τα ίδια προβλήματα. Οπότε θα ακούσεις και μια γνώμη, θα βρεις και μια λύση, θα σκεφτείς, θα προτείνεις».

«Αυτοί οι δεσμοί, όταν δημιουργούνται σε ομάδες, μου δίνουν ένα πολύ αισιόδοξο μήνυμα για την πορεία του επαγγέλματος, μέσα σε όλη αυτή την απαισιοδοξία που αντιμετωπίζουμε καθημερινά».

Και αυτό ισχύει και προς την άλλη κατεύθυνση. Όπως παίρνετε εσείς πράγματα από εμάς, παίρνουμε κι εμείς ιδέες και έμπνευση από εσάς.

Τι μας ζητήσατε και τι ακολουθεί

Ζητήσατε να γίνει θεσμός. Θα γίνει.

• Συνάντηση κάθε εξάμηνο, με γνωστή ημερομηνία από πριν. «Μια φορά το εξάμηνο, σε ημερομηνία που θα ξέρουμε από πριν, ώστε να μπορούμε να μαζευόμαστε όλοι σαν ομάδα, ή όσοι μπορούμε».

• Διαδικτυακά. «Εμένα με βολεύει η διαδικτυακή συμμετοχή».

• Καλές πρακτικές και πορεία. «Να βλέπουμε πώς ξεπερνά ο καθένας τις δυσκολίες του… Να δούμε πού ήμασταν, πώς είμαστε τώρα και να ενισχύσουμε λίγο την πορεία μας».

• Διαχείριση χρόνου, ξανά. Ήταν το θέμα που επανήλθε σχεδόν σε όλους. Θα το βάλουμε στο κέντρο της επόμενης συνάντησης. Για όσους θέλουν ένα στοχευμένο βήμα, υπάρχει και το σύντομο πρόγραμμά μας για τη διαχείριση χρόνου, το SMART DENTAL MANAGEMENT.

Η ομάδα μεγαλώνει και από τη δική μας πλευρά:

• Τον Μάρτιο ξεκινά το Dental IQ, ένα νέο, σύντομο πρόγραμμα για τη διασφάλιση της ποιότητας στο ιατρείο.

• Μια απόφοιτή μας, σήμερα υποψήφια διδάκτωρ, αναπτύσσει ένα μοντέλο που δείχνει πώς μια αλλαγή στη διαχείριση επηρεάζει τον χρόνο και την αποδοτικότητα — για παράδειγμα, αν αξίζει να προσλάβει κανείς βοηθό. Θα ζητήσουμε από ιατρεία της ομάδας να συμμετάσχουν δωρεάν.

• Και πολλά άλλα γιατί η ομάδα μας έχει πολλές ανησυχίες...

Αν έχετε κάποια ιδέα, έναν προβληματισμό ή ένα θέμα για την επόμενη συνάντηση, γράψτε μας στο helpdentist.uoa@gmail.com ή επικοινωνήστε με τη Συντονίστρια Προγραμμάτων DENTIST EDU, κ. Γεωργία Τσάκα στο 6982288210.

Ευχαριστούμε όσους ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα και όλους όσους μας εμπιστεύτηκαν από τα πρώτα βήματα. Να παίρνετε τα μέγιστα και από το επάγγελμα και από τη ζωή. Τα λέμε στο επόμενο reunion.

Η ομάδα του DENTIST EDU — Educating Minds. Inspiring Dental Leaders.